Mbi themelimin e manastirit të Deçanit, Pejë

vlug · 21.7.2008, 21:25

Manastiri ortodoks në Deçan u themelua nga mbreti serb Stefan Uroshi III. Krisobula e shpalljes përmban veç aktit të themelimit edhe një numër të madh pronash që mbreti ja dhuron fisnikëve të ndryshëm, por jo vetëm këtyre por edhe fshatarëve të thjeshtë serbë.

Citim:

Viti e1330

Fillova të ndërtoj shtëpinë e Zotit perëndisë sime pandokrator dhe, mbasi e ndërtova, e stolisa me gjithëfarë bukurishë të mbrendshme dhe të jashtëme dhe caktova igumenin e saj, vendin e përbashkët të murgjëve të tij, duke marrë bekimin e zotit dhe atit kryepeshkop Danil dhe të të gjithë peshkopëve dhe të të gjithë sinodhit të Serbisë…

Dhe unë mbreti i dhashë pandokratorit mallet që gjënden mbi Deçan, të gjitha ato që kishin mbetur pas krisobulës së Malit të Shenjtë dhe të Gradecit. Po këtu bleva edhe Ujezdnen për 300 dele me qengja dhe i bashkova me mallet e Altinit dhe i kufizova të gjitha këto male me kufinjtë e Malit të Shenjtë dhe të Gradecit, dhe në këto male të mos ketë pjesë as fisnik, as vllah, as shqiptar, me përjashtim të atyre që lejon igumeni dhe unë mbreti bashkova të gjitha mallet që u kishin mbetur kishave dhe ia dhurova pandokratorit

Dhe unë mbreti i dhurova peshkatarët në Plavë me emrin: Radilo me djalin Bogoje, Radosllav dhe Radovan, etj. dhe këta ti qëndrojnë punës në liqen.

Dhe vendosa unë mbreti çelnikun Radan me vëllezër dhe i dhashë fshatin e vogël Cabikja Dobrodole që të vendoset në të dh eta ketë si bashtinë dhe ai solli me vete Bogoj Pognetin me djalin Radishta, Ranko dhe Milko, etj…dhe unë mbreti i dhashë tokat që tepruan prej Gjurgjevikut me sinore prej kishës së Shën e Djelës, etj. dhe unë mbreti i dhashë në Shtitaricë një mulli ia fala si bashtinë.

Dhe i dhurova unë mbreti jeksisarhun Vasili dhe fshatin Zerzez dhe në të Preja Pavlovikun, etj. Dhe kufi është Brestovci në drejtim të kënetës që krijohet nga Drini, etj.

Dhe i dhurova unë mbreti Mark Kostikin me fëmijë dhe me fshatin Jablleçni dhe në të Bartoshin me fëmijë, etj. dhe si vend-banimi Çerni Vrh, në Komeshticë i dhashë livadhe, duke patur si sinore rrugën që shkon prej Gjervçine buzë malit të Koshutit dhe në livadhin e Savës.

Dhe unë mbreti i dhurova prokop Bogdanoviqin me vëllezër dhe fshatin Palezhi në zhupën e Breskovës…

Dhe unë mbreti vendosa Hvaloin dhe i dhashë fshatin Brodlikije, Hranecin me djemt Radosllav dhe Ranko dhe me villain Boshin dhe me djalin e tij Bozhik dhe Vlladoje, etj…

^{S. Novakovic, Zakonski, spomenici, f. 646 – 655, origjinali sllavisht, në Burime të zgjedhura për historinë e Shqipërisë, vëll II, shek. VIII-XV, f. 138, Tiranë 1962.}

vlug · 21.7.2008, 21:41

Arsyeja që mbreti serb i shton shpalljes së themelimit të manastirit edhe listën me prona të dhuruara serbëve, është mungesa para e gjatë ndërtimit të manastirit, e popullsisë serbe, por mbi të gjitha të popullsisë së fesë ortodokse, sepse në të kundërt në Deçan e rrethina do të ishte ngritur shumë kohë më përpara.

Ose duhej një mbret serb me ushtrinë e tij që të mundësohej ngritja e një manastiri në një territor ku nuk banonin serbë, prandaj dhe iu bë një jehonë e madhe.

Manastirit që të mbijetonte u duheshin dhënë të drejta për mbledhje taksash, çështje që mbreti e zgjidhi duke sjellë serbë dhe duke u dhënë prona rreth e përqark manastirit.

Nëse përreth manastirit do banonin serbë, mbreti duhet të jetë gjendur në vështirësi kur u ka marrë prona serbëve për tja dhënë të tjerë serbëve.

Që ajo zonë ishte e populluar vërtetohet nga fakti i pranisë së fshatrave, mullinjëve dhe kullotave. Pra serbët erdhën dhe u vendosën në qendra që banoheshin më parë dhe nuk i themeluan ato nga e para.

Forca ushtarake e Uroshit III lejoi që të ngrihej një manastir mu në mes të shqiptarëve të cilët u shpronsuan në favor të serbëve.

Të njëjtën mënyrë kolonizimi ndoqi dhe Stefan Dushani me manastiret në Prizren dhe Tetovë.

Shqipe · 21.7.2008, 22:50

Kisha e Deçanit njihet edhe me emrin Kisha e Gashit, që do të thotë se kjo kishë ka ekzistuar edhe më herët, por ndoshta jo si tempull krishter por si një tempull ilir.

Gashi u dëbua në kodrat përreth, ku jeton edhe sot, Gashi i Malësisë së Gjakovës. Kurse në tokat e tyre u vendosën kolonët serbë.

Përdorimi i çështjes
Shfaq pamjen për shtyp Dërgoje faqen me postë
Paraqitja
Vijore E ndërthurur E shkallëzuar

21.7.2008, 21:41	#2
vlug 6.000 Anëtarësuar: 8.2006	Arsyeja që mbreti serb i shton shpalljes së themelimit të manastirit edhe listën me prona të dhuruara serbëve, është mungesa para e gjatë ndërtimit të manastirit, e popullsisë serbe, por mbi të gjitha të popullsisë së fesë ortodokse, sepse në të kundërt në Deçan e rrethina do të ishte ngritur shumë kohë më përpara. Ose duhej një mbret serb me ushtrinë e tij që të mundësohej ngritja e një manastiri në një territor ku nuk banonin serbë, prandaj dhe iu bë një jehonë e madhe. Manastirit që të mbijetonte u duheshin dhënë të drejta për mbledhje taksash, çështje që mbreti e zgjidhi duke sjellë serbë dhe duke u dhënë prona rreth e përqark manastirit. Nëse përreth manastirit do banonin serbë, mbreti duhet të jetë gjendur në vështirësi kur u ka marrë prona serbëve për tja dhënë të tjerë serbëve. Që ajo zonë ishte e populluar vërtetohet nga fakti i pranisë së fshatrave, mullinjëve dhe kullotave. Pra serbët erdhën dhe u vendosën në qendra që banoheshin më parë dhe nuk i themeluan ato nga e para. Forca ushtarake e Uroshit III lejoi që të ngrihej një manastir mu në mes të shqiptarëve të cilët u shpronsuan në favor të serbëve. Të njëjtën mënyrë kolonizimi ndoqi dhe Stefan Dushani me manastiret në Prizren dhe Tetovë.

21.7.2008, 22:50	#3
Shqipe dykrenshe Anëtarësuar: 8.2006 Vendndodhja: Në breshta, mes bredhave,	Kisha e Deçanit njihet edhe me emrin Kisha e Gashit, që do të thotë se kjo kishë ka ekzistuar edhe më herët, por ndoshta jo si tempull krishter por si një tempull ilir. Gashi u dëbua në kodrat përreth, ku jeton edhe sot, Gashi i Malësisë së Gjakovës. Kurse në tokat e tyre u vendosën kolonët serbë.