Shqipe

Kjo politikë ndiqet nga shteti për të rritur numrin e popullsisë. Zbatohet përmes variantit të rritjes së lindshmërisë dhe variantit të imigrimit. E para përfshin të gjitha politikat që kanë të bëjnë me shtimin e martesave, nxitjen e martesave sa më të hershme, shtimin e numrit të lindjeve, në mënyrë që popullsia të rritet nga brumi vendas. Varianti i dytë përfshin politikat të cilat tërheqin popullsi të huaj që të dyndet në vend në mënyrë që të shtojë numrin e popullsisë, dhe zakonisht shoqërohet me asimilim të popullsisë së ardhur.

Shqipërisë më shumë i konvenon varianti i parë ndërsa varianti i dytë do të ishte i mirë vetëm për kthimin e emigrantëve shqiptarë nga vende tjera.

Shqipëria mund të marrë shembull nga shtete të shumta që zbatuan këto politika në kohëra të ndryshme.Në Romën e lashtë gjatë viteve 18 p.e.s. deri në vitin 9 të e.s. ishin në fuqi disa ligje të cilat caktonin të drejta më të vogla ekonomike dhe shoqërore për të pamartuarit, të vejët e të vejat, për familjet me pak fëmijë e sidomos për ato që s'kishin fare fëmijë. Ndër të drejtat e cunguara përfshiheshin: kufizimi i të drejtave me rastin e trashëgimit, ndalesa për të ushtruar funksione shoqërore dhe politike, tatimet më të mëdha se sa për kategoritë e tjera etj. Ndërkaq gratë me tre ose më shumë fëmijë, kishin të drejta më të mëdha se gratë tjera në shumë pikëpamje. Qëllimi i këtyre politikave ishte të rritej kryesisht numri i popullsisë së patricëve dhe jo i popullsisë në përgjithësi.

Me Ediktin Francez të vitit 1666 ndër të tjera parashikohej edhe zvogëlimi i numrit të murgeshave dhe priftërinjve në mënyrë që të shtohej numri i njerëzve që lindnin fëmijë.

Një dukuri e veçantë janë politikat që ndoqën Italia dhe Gjermania para L2B. Në Itali Musolini qysh më 1927 kishte caktuar të ardhura progresive për fëmijë, me rastin e punësimit kishin përparësi ata që kishin më shumë fëmijë, pengoi shpërnguljen e fshatarëve nëpër qytete, mirëpo në Itali rritja e lindshmërisë ishte e përkohshme.

Rezultate më të mëdha u panë në Gjermani. Aty disa nga masat ishin, edhe "krediti" për krijimin e familjeve, ku për çdo fëmijë të lindur shlyhej 1/4 e borxhit, pengimi i shpërnguljeve nga fshati në qytet, pengimi i punësimit të femrave në punë jobujqësore. Shkalla e lindshmërisë nga 14,7 në vitin 1933 hipi në 20,4 në vitin 1940.

E frikësuar nga rënia e lindshmërisë qeveria franceze më 1920 ndaloi abortimin, shitjen, por edhe reklamimin e mjeteve që pengonin mbarsjen.

(është marrë material nga "Demografia" e Dr. Alica Vert'hajmer, Prishtinë 1973)




Në përgjithësi masat për shtimin e lindshmërisë mund t'i rendisim në këtë mënyrë:

1) Rritja e popullsisë bujqësore/fshatare, mosshpërngulja e tyre në qytete, kthimi në fshatra i atyre që janë shpërngulur më herët nëpër qytete.

2) Ndryshimi i statusit të individëve në shoqëri, në bazë të statusit martesor dhe numrit të fëmijëve. Ndihma dhe privilegje nga shteti për të martuarit dhe ata që kanë më shumë fëmijë, dhe për gratë shtatëzëna.

3) Arsimimi në frymë tradicionale, duke e çrrënjosur frymën okëbiane për "planifikimin e familjes", njëkohësisht duke ruajtur dhe zhvilluar traditën e lashtë për shtim të fisit.

4) Ndalimi i plotë i abortimeve, mjeteve kontraceptive (që pengojnë mbarsjen), etj.

5) Ndalimi i ushtrimit të detyrave të cilat kërkojnë përcaktimin për të mos u martuar ose për të mos lindur fëmijë, (priftërinj, dervishë, murgesha, etj)

6) Lejimi i poligamisë në raste ekstreme kur numri i femrave të moshës fertile është më i madh se numri i meshkujve të së njëjtës moshë.

7) Ndalimi i adoptimit duke ua bërë çifteve të detyrueshme që të lindin e jo të marrin fëmijë të gatshëm nga të tjerët.

Duhet cekur se kjo politikë kurrsesi nuk bën të ndiqet në tërë popullësinë, sepse në atë rast tok me shqiptarët shtohen edhe grekërit, magjupët e sllavët, por duhet të zbatohet vetëm në popullsinë shqiptare.

Nga ato masa që u cekën më lart, një rol shumë të madh luan tradita. Në Kosovë në vitin 1971 kishte 916.167 shqiptarë të cilët përbënin 73,7% të popullësisë, pas dhjetë viteve më '81 numri i shqiptarëve u ngrit në 1.226.739. apo 77,4% e popullësisë, kurse sot vlerësohet të ketë rreth 3 milionë duke llogaritur këtu edhe ata që kanë ikur në diasporë gjatë viteve të '90 e këtej, dhe përbëjnë mbi 90% të popullësisë. I tërë ky shtim i ka rrënjët tek tradita dhe dëshira e shqiptarëve për t'u shtuar sa më shumë në krahasim me serbët.

Sot si Kosova edhe Shqipëria e 1913-ës, janë në gjendje shqetësuese për sa i përket shtimit të popullësisë. Fryma okëbiane ka çoroditur popullësinë aq sa mund të themi se po jetojmë në epokën e çmendurisë. Në Kosovë lindshmëria është ulur si pasojë e ndikimit të kulturës europiane tek emigrantët e kthyer në atdhe, e poashtu për shkak të zbatimit të ligjeve antishqiptare nga organizmat ndërkombëtarë të cilët ende sundojnë aty. Në Shqipëri ndërkaq fryma europiane mund të jetë edhe më e përhapur për shkak të hapjes së vendit ndaj perëndimit rreth dhjetë vite më herët se Kosova.

Masat që u cekën më lart kanë të bëjnë me shtimin e lindshmërisë. Ndërkaq duhet edhe masa tjera për zvogëlimin e vdekshmërisë. Gjithashtu duhet luftë e pamëshirshme kundër trafikimit të njerzve (fëmijve, femrave, etj.), që i ka shkaktuar popullit tonë humbje të mëdha në njerëz këto dy dhjetëvjeçarët e fundit.