14.3.2008, 10:01
|
#2 |
| | Kandidat i mirė pėr pėrkthim ėshtė ky: Citim: Sa shqiptarė jetojnė nė Maqedoni?
11.03.2008 / Rahim VELIU
Jo njė herė, por ku ta dish pėr tė satėn herė ėshtė bėrė kjo pyetje pėr numrin e popullsisė shqiptare nė Maqedoni. Kėtė e bėnė mė tėrheqėse tė dhėnat zyrtare pėr numrin e popullatės sė Maqedonisė.
Nė njė anė akuzohen shqiptarėt se kanė shtim tė lartė natyror dhe se ėshtė mė i larti nė Maqedoni, kurse nga ana tjetėr, numri i kėsaj popullate nuk u rrit nė proporcion me shtimin natyror. Ky paradoks ka detyruar njė numėr jo tė vogėl tė autorėve tė vendit dhe atyre tė huajė, tė merren me lėvizjen e numrit tė popullsisė shqiptare nė Maqedoni. Kur gjithė kėsaj tia shtojmė edhe tė dhėnat zyrtare tė pas Luftės sė Dytė Botėrore tė zhvilluara gjatė regjistrimeve tė viteve: 1948, 1953, 1961, 1971, 1981, 1994 dhe i kėtij tė fundit 2002, nuk paraqiten tė dhėna reale pėr numrin e popullsisė sė Maqedonisė, me theks tė veēantė te shqiptarėt e kėtij vendi. Nė tė gjitha kėta regjistrime, "moto'' e kanė pasur se si ta zvogėlojnė numrin real tė popullsisė shqiptare, nė mėnyrė qė ta ulin nė nivel ''pakice''. Kėshtu, gjatė regjistrimeve tė zhvilluara nė monizėm, Maqedonia vonohej nė dėrgimin e tė dhėnave pėrfundimtare tė regjistrimeve nė Entin Statistikor Federativ, duke i dėrguar me dy vite vonesė. I duhej kohė qė ta harmonizojė numrin e popullsisė sė entiteteve tė kėsaj Republike.
Enti Statistikor i Maqedonisė i pėrmbahej me pėrpikėri parimit se si ta hiperbolizojė numrin e maqedonasve dhe ta minimizojė numrin e popullsisė qė i takon entiteteve tjera. Si pasoje e njė hiperbolizimi dhe minimizimi tė tillė, regjistrimi i vitit 1991 dėshtoi-shqiptarėt e bojkotuan njė regjistrim tė tillė. Ky regjistrim u pėrsėrit nė vitin 1994. Pėr fat tė keq, edhe ky regjistrim u tregua jo i realėt dhe ndėr mė tė manipuluarit. Kėshtu, nė vend qė numri i popullsisė tė rritet, ai zvogėlohej, gjė qė nė demografi nuk mundet tė ngjajė, me kusht qė tė mos tė ketė migrime-emigrime tė jashtme, gjė qė nuk ka ndodhur gjatė kėtyre viteve, pėr shkak se Evropa Perėndimore ua mbylli dyert punėtorėve tė jashtėm. Nė atė kohė, gazetat e pėrditshme maqedonase, por edhe ato shqipe, shkruanin se Maqedonia nė vitin 1991 do tė ketė 2.208.014 banorė edhe atė duke u bazuar nė shtimin natyror prej 15.7 pėr mijė. Por ja qė nuk doli ashtu. Maqedonia nė regjistrimin e vitit 1994 do tė ketė 41.253 banorė mė pak se nė regjistrimin e vitit 1981. Kjo edhe njė herė vėrtetoi se me numrin e popullsisė sė kėtij vendi dukshėm manipulohet.
Me rėndėsi ėshtė tė theksojmė se nė Maqedoni ka dy tė dhėna pėr numrin e pėrgjithshėm tė popullsisė: njėra e dhėnė pėr opinionin e vendit dhe e dhėna tjetėr ėshtė pėr atė tė jashtmin. Qė tė mos jetė njė e dhėnė kuturu, ja po i theksoj disa raste mė markante: nė raportin e Stejt Departmentit pėr tė drejtat e njeriut nė Maqedoni: Nė Maqedoni jetojnė 2.2 milionė banorė (3.12.1993). Por pse ky numėr u injorua? Pse nuk u tregua e vėrteta? Edhe njė dėshmi se numri i popullsisė manipulohet paraqet fakti se televizioni britanik BBC nė vitin 2001 do tė theksojė se nė Maqedoni jetojnė 2.3 milionė banorė. (BBC-a, lajmet e orės 7 e 30 min. 07.06.2001).
Sa i pėrket lėvizjes sė numrit tė popullsisė shqiptarėt nė Maqedoni, ajo ka pasur batica dhe zbaticat e veta. Numėr i cili asnjėherė nuk ėshtė rritur nė bazė tė shtimit natyror, por gjithmonė ka qenė aq sa e ka caktuar enti statistikor Republikan. Me njė anė theksohej shtimi lart natyror i kėsaj popullate (periudha 1981-1991) dhe me pa tė drejta akuzohej si nacionaliste, iridentiste separatiste, shoviniste dhe mori etiketime tjera tė nxjerra nga arsenali mė i fėlliqtė i nacional-shovinistėve maqedonas. Qė tė jetė anomali mė e madhe, kjo popullatė asnjėherė nuk u arrit nė bazė tė shtimit natyror, por rritej-shtohej aq sa e caktonte enti Statistikor, nė mėnyrė qė ta mbajnė kėtė popull qytetarė tė rendit tė dytė.
Pėrndryshe ja se si duket lėvizja e numrit tė popullsisė shqiptare nė Maqedoni pas LDB: kėtė do ta krahasojmė me lėvizjen e numrit tė popullsisė maqedonase dhe turke.
VITET 1948 1953 1961 1971 1981 1994 2002
Maq. 789648
(68.6%) 860699
(66.0%) 1000865
(71.2%) 1142375
(69.3%) 1279000
(67.0%) 1296964
(67.0%) 1297971
(64.2%)
Shqip. 197389
(17.1%) 162594
(12.4%) 183108
(13.0%) 279871
(17.0%) 377208
(19.8%) 441104
(22.8%) 509083
(25.2%)
Turq 95940
(8.3%) 203938
(9.4%) 131481
(6.6%) 108552
(4.0%) 76365
(4.0%) 78014
(4.4%) 77959
(3.9%)
Tab. Nr 1
Tė dhėnat e kėsaj tabele janė zyrtare tė cilat nuk kėrkojnė mė realitet. Tė dhėnat e strukturės kombėtare qė paraqiten nga BBC-ja tjetėrfare nga ato zyrtare ja se si duken kėta tė dhėna.
Nr. Pėrqindja
Maq 920.00 40.0
Shqip 880.00 38.3
Rom 220.00 9.6
Serb 160.00 7.0
Turq 60.00 2.6
Tė tjerė 60.00 2.6
Tab nr. 2
Njė nėpunėse nė Entin Statistikor, pėrndryshe ligjėruese nė fakultetin juridik, do tė theksoj se nė vitin 2000 numri i popullsisė shqiptare dhe asaj maqedonase kanė qenė tė barabartė. Rastėsisht mė ra nė dorė e pėrditshmja Fakti ku theksohej : Nė vitin 2025, shqiptarėt e Maqedonisė barazohen me Maqedonasit (6 GUSHT 2007). Si qė shihet, numri i popullsisė shqiptare ka qenė i barabartė qysh nė vitin 2000. Kėtė e dėshmojnė edhe tė dhėnat tjera qė do ti theksojė mė poshtė:
- Ne enciklopedinė wikipedophilia theksohet se nė Maqedoni ka 750.000 shqipfolės (Lajme 30 gusht 2007).
- Autori i kėtyre rreshtave do tė theksoj : Pėrndryshe, numri i kėsaj popullate ėshtė mė se 33 pėr qind (R.Veliu: shtrirja gjeografike dhe lėvizja e numrit tė popullsisė Shqiptare nė Maqedoni. Tetovė, 2002 .f .40).
- Ditė mė parė CIA (Central Intelegence Agenci) Theksoi se nė botė ka 15 milion shqiptarė, ku ndėr tė tjerat theksoi edhe shpėrndarjen e kėsaj popullatė nė botė. Aty theksohet se nė Maqedoni jetojnė afėr 1 milion Shqiptarė. (G. LAJM)
http://albeu.com/lajme/lajmi.php?sub...t_from=&ucat=1 | |
| | |
|  |